Kiedy krwawienie z nosa wymaga pilnej pomocy?
Pilnej pomocy należy szukać, jeżeli:
- krwawienie nie ustępuje mimo prawidłowego ucisku przez około 10–15 minut,
- utrata krwi wydaje się duża,
- pacjent połyka znaczną ilość krwi i wymiotuje,
- pojawia się osłabienie lub zawroty głowy,
- występują trudności w oddychaniu,
- krwawienie rozpoczęło się po silnym urazie głowy.
Szczególnej ostrożności wymagają osoby przyjmujące leki przeciwkrzepliwe oraz pacjenci z zaburzeniami krzepnięcia.
Przy obfitym krwawieniu, omdleniu lub duszności dzwoń pod 112. Nie czekaj na wizytę planową.
Co zrobić podczas krwawienia?
Najważniejsza jest prawidłowa pozycja.
Należy:
- usiąść,
- pochylić głowę lekko do przodu,
- oddychać ustami,
- mocno ucisnąć miękką część nosa tuż nad nozdrzami,
- utrzymać ucisk przez około 10–15 minut bez sprawdzania co chwilę, czy krwawienie już ustało.
Nie należy odchylać głowy do tyłu, ponieważ krew może spływać do gardła.
Po ustaniu krwawienia przez około dobę warto unikać mocnego wydmuchiwania nosa, dłubania, intensywnego wysiłku i podnoszenia ciężarów.
Czym jest krwawienie z nosa?
Krwawienie z nosa powstaje, gdy pęka jedno z licznych naczyń znajdujących się w błonie śluzowej nosa.
Najczęściej krwawienie pochodzi z przedniej części przegrody nosa i można je opanować prostym uciskiem.
Rzadziej źródło znajduje się głębiej w jamie nosa. Takie krwawienia częściej dotyczą dorosłych, mogą być bardziej obfite i trudniejsze do zatamowania.
Do jakiego lekarza się zgłosić?
Do laryngologa warto zgłosić się, gdy:
- krwawienia regularnie nawracają,
- zawsze występują z tej samej strony,
- trudno je zatamować,
- pojawiają się bez wyraźnej przyczyny,
- towarzyszy im uczucie zatkania nosa,
- wcześniej doszło do urazu nosa.
Pierwszą ocenę może również wykonać lekarz rodzinny lub internista.
Jeżeli krwawienia są nawracające i współistnieją inne objawy zaburzeń krzepnięcia, może być potrzebna również diagnostyka hematologiczna.
Sprawdź konsultacje laryngologiczne →
Jakie mogą być przyczyny?
Sucha lub podrażniona śluzówka
Suche powietrze i zmiany temperatury mogą powodować pękanie delikatnych naczyń błony śluzowej nosa.
Dłubanie lub mocne wydmuchiwanie nosa
To jedne z najczęstszych prostych przyczyn krwawienia.
Infekcja i nieżyt nosa
Stan zapalny, częste kichanie i wydmuchiwanie nosa mogą zwiększać podatność naczyń na uszkodzenie.
Uraz nosa
Uderzenie lub złamanie nosa może powodować krwawienie, obrzęk i ból.
Leki wpływające na krzepnięcie
Krwawienia mogą być częstsze lub trudniejsze do zatrzymania u osób przyjmujących leki przeciwkrzepliwe.
Zaburzenia krzepnięcia
Przy częstych i niewyjaśnionych krwawieniach lekarz może rozważyć choroby związane z nieprawidłowym krzepnięciem krwi.
Zmiana w jamie nosa
Rzadziej przyczyną może być polip, guz lub inna zmiana miejscowa. Przy jednostronnych, nawracających krwawieniach bez jasnej przyczyny może być potrzebna dokładniejsza ocena laryngologiczna.
Jak wygląda diagnostyka?
Laryngolog może obejrzeć wnętrze nosa i spróbować określić miejsce krwawienia.
Jeżeli źródło jest widoczne w przedniej części nosa, dalsza diagnostyka często nie jest potrzebna.
Przy:
- nawracających krwawieniach,
- braku widocznego źródła,
- podejrzeniu krwawienia z głębszej części nosa,
może być potrzebna endoskopowa ocena jamy nosa.
Przy częstych albo obfitych krwawieniach i podejrzeniu zaburzeń krzepnięcia lekarz może zlecić między innymi morfologię oraz badania układu krzepnięcia. Rutynowe badania krwi nie są konieczne przy każdym pojedynczym epizodzie.
Jakie inne objawy mogą towarzyszyć?
W zależności od przyczyny mogą występować:
- suchość nosa,
- strupy,
- uczucie zatkania,
- katar,
- ból po urazie,
- zawroty głowy przy większej utracie krwi,
- bladość lub osłabienie przy częstych krwawieniach.
Jeżeli jednocześnie pojawiają się:
- liczne siniaki,
- krwawienia z dziąseł,
- wybroczyny na skórze,
- inne niewyjaśnione krwawienia,
lekarz może uwzględnić zaburzenia krzepnięcia.
Jak wygląda leczenie?
Leczenie zależy od intensywności i miejsca krwawienia.
Jeżeli lekarz widzi konkretne naczynie odpowiedzialne za problem, może zastosować przyżeganie chemiczne, które zamyka miejsce krwawienia.
Jeśli nie udaje się zatrzymać krwi w ten sposób, może być potrzebna tamponada nosa.
Przy nawracających krwawieniach ważne jest również leczenie przyczyny, na przykład:
- przewlekłego podrażnienia śluzówki,
- urazu,
- problemów z krzepnięciem,
- miejscowej zmiany w nosie.
Nie każda osoba z pojedynczym krwawieniem wymaga zabiegu.
Na co zwrócić uwagę?
Warto ustalić:
- z którego otworu nosa wypływa krew,
- jak długo trwa krwawienie,
- czy jest to pierwszy epizod czy problem nawraca,
- czy wcześniej doszło do urazu,
- czy śluzówka nosa jest bardzo sucha,
- czy pacjent często wydmuchuje lub dłubie nos,
- czy stosuje leki przeciwkrzepliwe,
- czy występują również siniaki lub inne nietypowe krwawienia.
Nawracające krwawienia bez jasnej przyczyny mogą wymagać szerszej diagnostyki.
Jak przygotować się do konsultacji?
Zanotuj częstotliwość, czas trwania i stronę krwawień oraz ewentualny związek z urazem. Przygotuj listę leków, szczególnie przeciwkrzepliwych. Powiedz o siniakach lub krwawieniach z innych miejsc. Nie odstawiaj samodzielnie przepisanych leków przeciwkrzepliwych.
